مدلسازی و اقتصاد کلان
جدول داده ستانده
جدول داده ستانده
تاریخچه جدول داده ستانده در ایران و جهان جدول داده‌ ستانده به عنوان ابزار کاربردی اقتصادی در برنامه‌ریزی‌ها و تحلیل‌های اقتصادی جایگاه ویژه‌ای دارد. اهمیت جدول داده ستانده و کاربردهای آن در حدی است که در حال حاضر کمتر کشوری را می‌توان یافت که حداقل یک بار مبادرت به تهیه آن نکرده باشد.

جدول داده‌ ستانده به عنوان ابزار کاربردی اقتصادی در برنامه‌ریزی‌ها و تحلیل‌های اقتصادی جایگاه ویژه‌ای دارد. اهمیت جدول داده ستانده و کاربردهای آن در حدی است که در حال حاضر کمتر کشوری را می‌توان یافت که حداقل یک بار مبادرت به تهیه آن نکرده باشد. جدول داده ستانده علاوه بر این که ساختار تولید و مصرف اقتصاد کشور را نشان می‌دهد، ابزاری را فراهم می‌کند که روابط متقابل بین بخش‌های اقتصادی را در تفصیلی‌ترین حد ممکن نشان دهد و به همین دلیل می‌تواند به سئوالات بسیاری درباره ساختار اقتصادی یک کشور پاسخ دهد که به عنوان نمونه این جدول بیان می‌کند چه محصولاتی در کشور تولید می‌شود، چه رشته فعالیت‌هایی تولید کننده آن‌ها هستند، هریک از نهادها مصرف کننده چه محصول‌هایی هستند، ساختار تولید و مصرف رشته فعالیت‌ها چگونه است و ... . جدول داده ستانده در زمینه انواع تجزیه و تحلیل‌های اقتصادی از جمله ارتباط بین اجزای تقاضای نهائی و ستانده رشته فعالیت‌های مختلف، ساختار تقاضا، تحلیل‌های قیمتی، تحلیل‌های ساختاری، تحلیل‌های انرژی، تحلیل‌های محیط زیست، تحلیل‌های بخش گردشگری و امثال آن ابزاری قوی به ‌شمار می‌رود. آگاهی از پیشینه یک موضوع در درک صحیح‌تر از آن موضوع می‌تواند مفید واقع شود. جدول داده ستانده و تحلیل‌های مرتبط با آن یکی از زمینه‌های اقتصادی است که ریشه آن حتی به قبل از نوشته شدن کتاب ثروت ملل توسط آدام اسمیت در سال 1776 میلادی بر می‌گردد. آنچه که در ذیل خواهد آمد تاریخچه مختصری از تدوین جدول داده ستانده در جهان و ایران است.

جدول داده ستانده

تاریخچه جدول داده ستانده در جهان

منشاء تحلیل داده ستانده و به طور کلی هرگونه کار نظری یا علمی درباره ارتباطات میان بخش‌های اقتصادی به جراح و پزشک قرن هیجدهم فرانسوی، فرانسوا کنه (1694-1774) برمی‌گردد. جدول وی که در سال 1758 انتشار یافت، داد و ستد میان سه طبقه اجتماعی آن دوران یعنی زمین‌داران، دهقانان و برزگران و دیگران (به قول وی طبقه سترون) را نمایان می‌سازد. از این جدول می‌توان به عنوان اولین الگوی داده و ستانده اقتصادی یاد کرد. تحلیل مبادلات میان صنایع در واقع حالت خاصی از نظریه تعادل عمومی لئون والراس (1834-1919) است. در الگوی تعادل عمومی پرسش اساسی این است که در چه شرایطی و به ازای چه مجموعه‌ای از قیمت‌ها اقتصاد در حال تعادل بوده و در همه بازارها عرضه مساوی تقاضا است. بر خلاف تحلیل تعادل جزئی که به اثر تغییر در یک یا چند بازار به هم پیوسته بسنده می‌کند، در تعادل عمومی موضوع بررسی تعادل در سراسر اقتصاد است. والرس تعادل عمومی را به صورت یک دستگاه معادلات نمایش داد و ثابت کرد که در این دستگاه همه مجهول‌ها، یعنی قیمت‌ها و مقادیر، جواب منحصر به فرد دارند. اقتصاددانان شوروری مدعی بودند که تحلیل داده ستانده از نخستین ترازنامه اتصادی شوروی که در سال 1923-1924 پیش از نخستین برنامه پنج‌ساله آن کشور (1928-1932) تهیه شد، متأثر بوده است. مضافاً اینکه لئونتیف در سال 1925 قبل از ترک شوروری، مقاله‌ای نیز تحت عنوان "تراز اقتصاد اتحاد جماهیر سوسیالیستی شوروی" نوشته است که ظاهراً این مقاله طرح اساسی تحلیل داده و ستانده را در بر داشته است. اسکار لانگه، اقتصاددان معروف لهستانی نیز تحلیل داده ستانده را تعمیم نظریه دو بخشی باز تولید کارل مارکس دانسته است. واسیلی لئونتیف پس از ترک دانشگاه لنینگراد برای ادامه تحصیل به آلمان رفت و در سال 1928 از دانشگاه برلین درجه دکترای خود را در رشته اقتصاد گرفت. همان سال به خیل پژوهشگران "دفتر ملی تحقیقات اقتصادی" واقع در شهر نیویورک پیوست. در سال 1932 به عنوان مدرس در دانشگاه هاروارد استخدام شد. در سال 1948 "طرح پژوهش‌های اقتصادی" آن دانشگاه را به راه انداخت. بسیاری از صاحبنظران بعدی در این زمینه با تحلیل داده ستانده در چارچوب همین طرح آشنا شدند. طرح در سال 1973 پایان یافت و لئونتیف در ماه ژوئن 1975 از ‌هاروارد رفت و کار خود را در دانشگاه نیویورک ادامه داد. کارهای مقدماتی مربوط به ساختن جدول داده ستانده در سال 1931 در زمانی که لئونتیف هنوز در دفتر ملی تحقیقات اقتصادی بود، خاتمه یافت. اما "نخستین جدول داده – ستانده در اوایل دهه 1930-1940 در دانشگاه هاروارد توسط لئونتیف و همکارانش با استفاده از آمارهای سال 1919 و سال 1929 (ایالات متحده) ساخته شد. اولین مقاله جدی لئونتیف در این زمینه با عنوان "روابط کمی داده ستانده در نظام اقتصادی ایالات متحده" در سال 1936 در مجله اقتصاد و آمار ‌هاروارد انتشار یافت. پنج سال بعد، یعنی در سال 1941، کتاب وی با عنوان ساختار اقتصادی امریکا، 1919-1929 به چاپ رسید و در سال 1951 بر اساس داده‌های مربوط به سال 1939 کتاب پیشین بازنگری شد. از سال 1950 به بعد، هر چند سال یک بار مرتباً گردهمایی‌های جهانی درباره تحلیل داده و ستانده، کاربردها و پیشرفت‌های آن برگزار شده است. نخستین کنفرانس بین‌المللی در سال 1950 در هلند و دومین کنفرانس در ایتالیا در سال 1954 تشکیل شد. کنفرانس‌های سوم، چهارم و پنجم نیز به ترتیب در سال‌های 1961، 1968 و 1971 همگی در سویس در شهر ژنو برگزار شدند. این کنفرانس‌ها تا به امروز نیز ادامه یافته است. کنفرانس بیست و دوم داده ستانده در سال 2014 در لیسبون پرتغال برگزار شد و کنفرانس بیست و سوم نیز از 23 تا 26 ژوئن 2015 در مکزیکوسیتی مکزیک برگزار گردید (www.iioa.org). اولین کاربرد رسمی جدول داده ستانده برای پیش‌بینی توزیع شاغلان در دوران پس از خاتمه جنگ دوم بود. این پیش‌بینی با استفاده از جدول 96 بخشی سال 1939، توسط دفتر آمار نیروی انسانی ایالات متحده انجام گرفت. در سال 1949 گروهی متشکل از بیش از 50 نفر در دفتر آماری نیروی انسانی به امر تهیه جدول 500 بخشی ایالات متحده مشغول شدند که در سال 1953 پایان یافت. از سال 1950 به بعد امر تهیه جدول داده و ستانده به سرعت در سراسر کشورهای صنعتی غرب و ژاپن عمومیت یافت. کشورهای اروپای شرقی، مگر در موارد استثنایی، استفاده از این جدول را از اواخر دهه 1950-1960 آغاز کردند. با بازنگری در نظام حسابدرای ملی توسط دفتر آمار سازمان ملل که نتیجه آن در سال 1968 انتشار یافت (UN 1968)، جدول داده ستانده جزء جدا نشدنی حساب‌های ملی اعلام شد و فصلی از کتاب مذکور بدین موضوع اختصاص یافت. متعاقباً در سال 1973 برای توضیح بیشتر درباره این جدول و تحلیل نشریه پیشین سازمان ملل (UN 1966)، نشریه دیگری (UN 1973) از سوی دفتر مذکور انتشار یافت. سازمان ملل در سال 1993 نسخه سوم نظام حسابهای ملی را منتشر نمود و در سال 2008 نیز نسخه چهارم و آخرین نظام حسابهای ملی با توجه به آخرین تغییرات در طبقه‌بندی فعالیت‌های اقتصادی انتشار یافت. علاوه بر موارد فوق تاکنون نشریات متعدی نیز از سوی سازمان‌های منطقه‌ای وابسته به سازمان ملل از جمله کمیسیون اقتصادی برای آفریقا، کمیسیون اقتصادی برای آسیا و خاور دور و کمیسیون اقتصادی برای اروپا در خصوص داده ستانده انتشار یافته است.

تاریخچه جدول داده ستانده در ایران

تفکر تدوین جدول داده ستانده در ایران به زمانی بر می‌گردد که مرکز مطالعات خاورمیانه دانشگاه هاروارد قصد داشت جدولی را در سال 1333 برای اقتصادی ایران تدوین نماید، اما به دلیل فقدان آمار و اطلاعات مورد نیاز در سطح بخشی عملاً این اندیشه محقق نشد. اولین کوشش به منظور گردآوری و برآورد متغیرهای کلان اقتصادی در سال 1337 توسط گروه متخصصان دانشگاه هاروارد و متخصصین ایرانی پایه‌گذاری شد و در اوایل دهه 1340 مسئولین ایرانی بررسی‌ها و مطالعاتی را برای جمع‌آوری آمارها در سطح بخشی انجام دادند. پس از آن دفتر آمار وزارت اقتصاد وقت توانست برای اولین بار جدول تجربی و مقدماتی داده ستانده ایران را در سال 1341 تدوین و سپس در سال 1344 تکمیل نماید. در تدوین این جدول از مشورت لئونتیف از دانشگاه هاروارد و ماهانوبیس از سازمان مرکزی آمار و کمیسیون برنامه‌ریزی هند و تعدادی دیگر از کارشناسان خارجی و متخصصان داخلی استفاده گردید. از منظر روش‌شناسی تهیه و تدوین جدول داده ستانده در ایران را می توان به دو دوره تقسیم نمود. دوره اول دوره 64-1346 و دوره دوم 90-1365 را در بر می‌گیرد.  

دوره اول 64-1346

در این دوره تمامی جداول آماری و غیرآماری تدوین شده از نوع سنتی می‌باشند. در تدوین این نوع جدول این فرض که هر کالا در یک بخش تولید می‌شود و هر بخش فقط یک کالا را تولید می‌کند، محور اساسی تدوین جدول داده ستانده بوده که پیامد تدوین جدول داده ستانده بصورت متقارن است. همانطور که پیشتر ذکر شد اولین جدول این دوره جدول سال 1344 می باشد. این جدول به دو صورت 10 بخشی و 29 بخشی تدوین گردید. در این جدول بخش‌های کشاورزی و نفت بدون تفکیک زیر بخش آورده شده بود. در سال 1351 دفتر آمار وزارت اقتصاد وقت تلاشی را آغاز نمود تا با استفاده از جدول داده ستانده و آمار صادرات و واردات 49-1341 جداولی را برای سال‌های 1351 و 1356 به قیمت خریداران برآورد نماید که نتیجه آن تدوین جدول داده ستانده سال 1351 به قیمت جاری و جدول داده ستانده سال 1356 به قیمت ثابت سال 1351 به روش غیرآماری بود. تدوین این جداول تقریباً همزمان با تدوین برنامه پنجم توسعه در زمان قبل از انقلاب بود و امکان سیاستگذاری‌های بخشی با استفاده از این جداول در اقتصاد ایران مهیا نمود. جدول سال 1351 به صورت 10 بخشی بوده و به لحاظ طبقه‌بندی بخشی مشابه جدول 1344 بود. واردات این جدول به صورت رقابتی و به صورت یک سطر مستقل به عنوان واردات نهایی منظور شده بود. در سال 1352 اداره کل حساب‌های اقتصادی بانک مرکزی ایران سعی کرد یک جدول مستقل برای سال 1348 به قیمت تولید کنندگان محاسبه نماید. هر چند جدول مذکور اولین کار تجربی بانک مرکزی به شمار می‌آمد، ولی توانست آن را در سال 1355 به اتمام برساند. از لحاظ طبقه‌بندی بخش‌ها، جدول مذکور را می‌توان به دو صورت مورد بررسی قرار داد: یکی جدول 10 بخشی دیگری جدول 25 بخشی. بخش‌های تشکیل دهنده جدول 10 بخشی درست مانند طبقه‌بندی 10 بخشی جدول سال 1344 است. ولی در جدول 25 بخشی تفاوت‌هایی با جدول 29 بخشی سال 1344 مشاهده می‌شود. این تفاوت‌ها بیشتر در طبقه‌بندی زیربخش‌های صنعت به چشم می‌خورد تا سایر زیربخش‌های اقتصاد. واردات جدول داده – ستانده 1348 از نوع واردات رقابت فرض شده و به صورت یک بردار ستونی در ناحیه تقاضای نهایی با علامت منفی نشان داده شده است. در سال 1356 اداره آمارهای مالی و محاسبات ملی مرکز آمار ایران جدول جداگانه‌ای را برای سال 1352 به قیمت جاری تولید کننده و با همکاری مهندسین مشاور یکم به سرپرستی خانم پولسنکی و با مشاورت لئونتیف تهیه و تدوین کرد. برای اولین بار جدول مذکور توانست ویژگی‌های نوینی را در عرصه جدول داده ستانده اقتصاد ایران به نمایش بگذارد. این ویژگی‌ها عبارتند از:
  1. از لحاظ طبقه‌بندی بخش‌ها، جدول مذکور را می‌توان به دو صورت مورد استفاده قرار داد: یکی جدول 13 بخشی و دیگری جدول 59 بخشی.
  2. بعضی از زیربخش‌های مستقل که تا آن زمان در جداول پیشین درنظر گرفته نشده بودند؛ برای اولین بار در جدول ظاهر شدند. این بخش‌ها عبارتند از :باغبانی، رستوران و هتل، مستغلات و اجاره و همچنین، یک سطر و ستون مستقل برای داده‌های تخصیص نیافته.
  3. در جدول مذکور همچنین، سعی شد برای اولین بار جایگاه مستقلی برای صنایع کوچک در نظر گرفته شد، ولی به دلیل آن که آمار و اطلاعات مربوط به این نوع صنایع در وضعی نبود که بتوان آنها را در جدول داده ستانده مورد توجه قرار داد، سطر و ستون مربوط به صنایع کوچک خالی از آمار باقی ماند.
  4. این جدول برای اولین توانست بخش کشاورزی را به صورت پنج زیربخش و بخش نفت و فرآورده‌های مربوط به آنها را در سه زیر بخش نشان دهد.
  5. واردات این جدول به صورت واردات رقابتی منظور شد که به شکل یک بردار ستونی مستقل با علامت منفی، در ناحیه مربوط به تقاضای نهایی در نظر گرفته شد.
در اوایل انقلاب اسلامی ایران، اداره حساب‌های اقتصادی بانک مرکزی ایران تلاش مستقلی را برای تدوین جدول داده ستانده سال 1353 آغاز کرد و به صورت جداول 13بخشی، 25 بخشی و 101 بخشی منتشر شده است. تعداد زیربخش‌های فعالیت کشاورزی جدول 101 بخشی سال 1353 با زیربخش‌های فعالیت کشاورزی جدول 59 بخشی سال 1352 یکسان است، ولی ترکیب طبقه‌بندی زیربخش‌های فعالیت کشاورزی دو جدول با یکدیگر فرق می‌کند. طبقه‌بندی مربوط به تولید نفت و فرآورده‌های آن در جدول 101 بخشی عیناً مانند طبقه‌بندی جدول 59 بخشی می‌باشد. اما زیربخش‌های صنعت در جدول 101 بخشی دارای طبقه‌بندی متفاوت از جدول 59 بخشی است. همچنین در جدول 101 بخشی مانند جدول 59 بخشی، یک سطر و ستون مستقل تحت عنوان داده‌های تخصیص نیافته برای تراز کردن در نظر گرفته شده است و همانند جداول پیشین واردات نیز در جدول 101 بخشی از نوع واردات رقابتی بوده و در یک بردار ستونی جداگانه در ناحیه تقاضای نهایی با علامت منفی نشان داده شده است. در سال 1363 سازمان برنامه و بودجه وقت جدول مستقلی را به قیمت‌های خریدار و تولید کننده برای سال 1363 محاسبه نمود. این جدول به طور کلی از نوع جدول داده ستانده غیرآماری است. برای تدوین و محاسبه جدول مذکور از آمار و اطلاعات و طبقه‌بندی بخش‌های جدول 101 بخشی داده ستانده سال 1353 بانک مرکزی ایران استفاده شده و سپس با استفاده از روش RAS برای سال 1363 بهنگام گردید. جدول مذکور شامل 92 بخش است که در بسیاری از جهات، طبقه‌بندی بخش‌های آن شبیه به طبقه‌بندی جدول 101 بخشی 1353 می‌باشد. علاوه بر آن برای تدوین جدول 92 بخشی مزبور فرض شد که آمار و اطلاعات مربوط به حاشیه بازرگانی و حاشیه حمل و نقل سال 1353 برای سال 1363 نیز درست است. در راستای طرح تشکیلاتی و مالی کشور، سازمان برنامه و بودجه جدول داده ستانده غیرآماری دیگری را بر اساس جدول داده ستانده آماری 101 بخشی سال 1353 برای سال 1364 تهیه کرد. این جدول با استفاده از روش RAS بهنگام شده است. جدول مذکور حاوی 21 بخش بوده و به صورت سه جدول مستقل یعنی، جدول داده ستانده به قیمت خریدار، جدول داده ستانده به قیمت تولید کننده و جدول داده ستانده واردات ارائه شده است.  

دوره دوم 90-1365

به طور کلی در دوره (90-1365) جدول داده ستانده آماری به روش نوین تهیه و تدوین شده‌اند. اولین جدول داده ستانده نوین توسط دفتر حساب‌های اقتصادی مرکز آمار ایران برای سال 1365 تهیه و تدوین گردید. همچنین بر اساس پایه‌های آماری جدول داده ستانده سال 1365، دفتر حساب‌های اقتصادی مرکز آمار ایران سعی کرد جدول دیگری را برای سال 1370 از طریق روش راس تعدیل و بهنگام نماید. در مقایسه با محدودیت‌های ذکر شده جداول داده ستانده ایران، تهیه و تدوین جداول نوین توانستند بعضی از محدودیت‌های موجود مانند فرض بخش در بخش و تا حدودی مسئله صنایع کوچک را بر طرف کنند. جداول داده ستانده سال 1365 که به صورت 9 بخشی، 78 بخشی و 172 بخشی موجود می‌باشند، بر اساس جداول بخش در کالا (ماتریس ساخت) و کالا در بخش (ماتریس جذب) محاسبه شده‌اند. بنابراین، در مقایسه با جداول پیشین، جداول مذکور اولین جداولی هستند که فعالیت‌های اصلی و فرعی هر بخش را در نظر می‌گیرند. علاوه بر آن فرایند محاسبه این نوع جداول با جداول سنتی تفاوت زیادی دارد. از آنجاکه جداول مذکور، نه فقط کالا و یا کالاهای اصلی تولید شده در هر بخش را در نظر می‌گیرند، بلکه فعالیت یا فعالیت‌های فرعی آن بخش یا بخش‌ها را نیز زیر پوشش قرار می‌دهند. بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران تلاش جداگانه‌ای را برای تهیه و تدوین جدول داده ستانده سال 1367 اعمال کرد. همانند جداول داده ستانده نوین پیشین، تهیه این جدول به صورت کالا در بخش و بخش در کالا و جدول نهایی بوده است. همچنین مرکز آمار ایران جدول داده ستانده سال 1365 را برای سال 1370 بروز رسانی کرد. این جدول به صورت کالا در کالا با ابعاد 78 × 78 بوده و از روش راس برای بهنگام سازی استفاده شده است. این جدول هم به قیمت تولید کننده و هم به قیمت خریدار محاسبه شده است. با گذشت بیش از یک دهه از تدوین جدول داده ستانده سال 1367 در سال 1380 بانک مرکزی اقدام به تدوین جدول داده ستانده سال 1378 به روش آماری نمود. تدوین این جدول نیز بر اساس ماتریس های جذب و ساخت به ابعاد 119 محصول در 58 رشته فعالیت بوده است و جدول نهایی منتشر به صورت یک ماتریس متقارن با 54 رشته فعالیت می‌باشد. این جدول به صورت فعالیت در فعالیت با تکنولوژی فعالیت بوده است. در همان دوره مرکز آمار ایران نیز اقدام به تدوین جدول داده ستانده سال 1380 نمود. این جدول نیز به روش آماری تدوین شده بود و دارای 99 رشته فعالیت در 147 گروه محصول بود. دو نکته جالب توجه در این جدول به چشم می‌خورد.
  1. در جدول نهایی دارای ابعاد 91 × 91 سطر و بصورت محصول در محصول تدوین شده بود. در این جدول واردات در جدول از قلم افتاده بود، ولی با استفاده از تفاضل‌گیری ستانده از هزینه واسطه و ارزش افزوده می‌توان سطر واردات را محاسبه نمود.
  2. این جدول به صورت محصول در محصول عمدتاً با فرض تکنولوژی کالا با انجام تعدیلاتی براساس فرض تکنولوژی مختلط تدوین شده بود.
موضوع مهم در این جدول آن است که فرض تکنولوژی محصول با انجام تعدیلاتی بر اساس فرض تکنولوژی مختلط در چارچوب ادبیات مرسوم تدوین جدول نهایی (متقارن) قرار ندارد. با توجه به این بانویی و کرمی با استفاده از جداول ساخت و جذب سال 1380، جدول فعالیت در فعالیت با تکنولوژی فعالیت را با ابعاد 99× 99 محاسبه نمودند که این جدول در سنوات بعد مبنای بروز رسانی جداول داده ستانده به روش غیرآماری و نیمه آماری توسط اشخاص و نهادهای مختلف گردید که از آن جمله می‌توان به جدول داده ستانده سال 1385 و 1390 مرکز پژوهش‌های مجلس و جدول داده ستانده سال 1388 وزارات امور اقتصادی و دارایی و 1390 مرکز آمار ایران (غیرآماری) اشاره نمود. مرکز آمار ایران برای سال 1390 تدوین دو جدول داده ستانده را در دستور کار خود قرار داد. جدول نخست یک جدول آماری است و جدول دوم یک جدول نیمه آماری. مرکز آمار ایران در راستای تدوین جدول آماری سال 1390 اقدام به جمع‌آوری اطلاعات اقتصادی سال 1390 نموده است و انتظار می‌رود تعداد رشته فعالیت‌ها و گروه‌های محصول آن دارای ابعاد بزرگتری از جدول داده ستانده سال 1380 این مرکز باشد که انتظار می‌رود این جدول در اواخر سال 1394 یا اوایل سال 1395 منتشر گردد. مرکز آمار ایران با هدف دسترسی سریعتر پژوهشگران و نهادهای اجرایی اقدام به تدوین یک جدول داده ستانده نیمه آماری برای سال 1390 نمود که در تدوین این جدول از برخی اطلاعات جمع‌آوری شده و روش راس تعدیل شده استفاده که اقدام به انتشار این جدول نموده است. نکته جالب توجه آن است که در برخی از جداولی که بعد از سال 1380 به روش نیمه آماری و غیرآماری و بر اساس جدول داده ستانده سال 1380 تدوین شده‌اند، تلاش شده تا جداول به تفصیلی‌ترین شکل ممکن تدوین گردند و همین سبب گردیده تا این جداول دارای 71 رشته فعالیت باشند که این امر به الزام سازگاری ابعاد جدول داده ستانده و حساب‌های ملی در سال مورد نظر برمی‌گردد. جداولی که دارای 71 رشته فعالیت می‌باشند همگی دارای ماهیت فعالیت در فعالیت با تکنولوژی فعالیت می‌باشند که از آن جمله می‌توان به جدول داده ستانده سال 1388 وزارت امور اقتصادی و دارایی، جدول داده ستانده سال 190مرکز پژوهشهای مجلس و جدول داده ستانده سال 1390 مرکز آمار ایران اشاره نمود. علاوه بر جداول داده ستانده‌ای که در بالا بررسی شد که توسط نهادهای رسمی در کشور تدوین شده‌اند، جداول داده ستانده دیگری نیز برای سال‌های مختلف توسط اشخاص و نهادهای مختلف عموماً با استفاده از روش راس و راس تعدیل شده بروزرسانی و در مطالعات و پژوهش‌های مختلف مورد استفاده قرار گرفته‌اند که از آن جمله می‌توان به جدول داده ستانده سال‌های 1385 وزارت نیرو و جدول داده ستانده سال 1378 مرکز تحقیقات پست اشاره نمود.
شما می‌توانید جداول داده ستانده ایران از 1352 تا 91 را از همین وبسایت دریافت کنید.
 
امتیاز دهی
 
 

بيشتر